एटीएम न्यूज (नाशिक): राज्य सरकारच्या पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजनेच्या (Punyashlok Ahilyadevi Holkar Farmers' Loan Waiver Scheme) अंमलबजावणीत आत्तापर्यंत मोठा टप्पा पूर्ण झाला असून लाभार्थ्यांच्या (Beneficieries) अंतिम पडताळणीनंतर १ लाख ४० हजार शेतकरी कर्जमाफीच्या लाभातून वगळण्यात आल्याची माहिती सहकार विभागाने दिली आहे. या निर्णयामुळे अनेक शेतकऱ्यांमध्ये (Farmers) उत्सुकता आणि संभ्रम निर्माण झाला असला, तरी दुसरीकडे पात्र लाभार्थ्यांसाठी मोठा दिलासा देण्यात आला आहे. सरकारने जाहीर केलेल्या १६ लाख ९६ हजार पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात कर्जमाफीची रक्कम पुढील दोन दिवसांत थेट जमा केली जाणार असल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे.
कोण अपात्र ठरले?
बँकांकडून (Bank) प्राप्त झालेल्या माहिती आणि केंद्रीय प्राप्तिकर विभागाच्या (Information and Central Income Tax Department) नोंदींची पडताळणी यानंतर ९४ हजार शेतकरी प्राप्तिकर (Income Tax) भरणारे असल्याचे समोर आले असल्याचे शासनाद्वारे सांगण्यात आले आहे. याशिवाय सुमारे ४६ हजार अर्जांमध्ये तांत्रिक त्रुटी, माहितीतील विसंगती किंवा इतर प्रशासकीय कारणे आढळल्याने त्या लाभार्थ्यांनाही कर्जमाफीच्या यादीतून वगळण्यात आले आहे. त्यामुळे एकूण अपात्र लाभार्थ्यांची संख्या १.४० लाखांवर (1.40 Lakh) पोहोचली आहे.
पैसे थेट जाणार १६.९६ लाख पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात
अंतिम यादीत समावेश असलेल्या १६ लाख ९६ हजार पात्र (Eligible) शेतकऱ्यांच्या कर्जमाफीची रक्कम थेट त्यांच्या बँक खात्यात जमा केली जाणार आहे. त्यासाठी आवश्यक आर्थिक मंजुरी आणि बँकिंग (Banking) प्रक्रिया पूर्ण करण्यात आली असून निधी वितरणाचा पहिला टप्पा सुरू होत आहे. यामध्ये जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँका (Central Cooperative Banks), राष्ट्रीयीकृत बँका (Nationalized Banks) आणि ग्रामीण बँकांमधील (Rural Banks) पात्र कर्जदारांचा समावेश असणार आहे.
दुसरी यादी लवकरच; १३ लाख प्रकरणांची छाननी सुरू
पहिल्या यादीनंतर आता दुसऱ्या टप्प्याची तयारी सुरू झाली आहे. सध्या सुमारे १३ लाख शेतकऱ्यांची प्रकरणे विविध त्रुटी दूर करण्यासाठी संबंधित बँकांकडे परत पाठविण्यात आली आहेत. माहिती (Information) दुरुस्त झाल्यानंतर या लाभार्थ्यांची पुन्हा पडताळणी करून पुढील यादी प्रसिद्ध केली जाणार आहे. त्यामुळे पहिल्या यादीत नाव नसलेल्या शेतकऱ्यांनी घाबरू नये, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
आधार पडताळणी आवश्यक
कर्जमाफीची रक्कम खात्यात जमा होण्यासाठी आधार प्रमाणीकरण (Aadhar Validation) आणि ओळख पडताळणी पूर्ण करणे बंधनकारक करण्यात आले आहे. राज्यभरातील हजारो सेवा केंद्रांवर ही प्रक्रिया सुरू असून लाखो शेतकऱ्यांनी ती पूर्ण केली आहे. ज्या लाभार्थ्यांची पडताळणी अद्याप बाकी आहे त्यांनी ती तातडीने पूर्ण करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
व्याजाबाबतही सरकारचा मोठा निर्णय
सरकारने पात्र शेतकऱ्यांना आणखी दिलासा देत १ एप्रिल २०२६ पासून पात्र कर्जदारांकडून अतिरिक्त व्याज (Additional interest) न आकारण्याचे निर्देश सर्व संबंधित बँकांना दिले आहेत. त्यामुळे कर्जमाफीची प्रक्रिया पूर्ण होईपर्यंत पात्र शेतकऱ्यांवर अतिरिक्त आर्थिक भार पडणार नाही.
नाशिकसह अनेक जिल्ह्यांत शेतकरी अद्याप प्रतीक्षेत
दरम्यान, अनेक जिल्ह्यांमध्ये (Districts) लाभार्थ्यांची पडताळणी पूर्ण झाली असली तरी निधी प्रत्यक्ष खात्यात जमा होण्याची शेतकरी अद्याप वाट पाहत आहेत. नाशिक (Nashik) जिल्ह्यात हजारो पात्र शेतकऱ्यांची पडताळणी पूर्ण झाली असून निधी वितरण लवकर सुरू होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.